Kripto Para Dünyasından Bir Takım Bilgiler
Bitcoin
Bitcoin 2008'de icat edilmiş bir kriptoparadır. 2009'da bir açık kaynak kodlu yazılım olarak piyasaya sürüldüğünde kullanılmaya başlandı. Herhangi bir merkez bankasına veya tek bir yöneticiye bağlı olmamasıyla da bilinen Bitcoin, aracılara ihtiyaç duyulmadan bitcoin ağında kullanıcıdan kullanıcıya transfer edilebilen, merkezi olmayan bir dijital para birimidir. İşlemler, kriptografi yoluyla network nodes tarafınca doğrulanır ve blockchain adı verilen halka açık bir ana deftere kaydedilir. El Salvador, 6 Haziran 2021 tarihinde senatodan geçen tasarı ile birlikte Bitcoin’i resmi para birimi ilan etmiştir. (Kaynak wikipedia)
2008 de Satoshi Nakamato adını kullanan kişi veya kişiler uçtan uca elektronik ödeme sistemi olan Bitcoin'e ilişkin teknik yazılarını yayınladılar. Böylelikle Bitcoin merkezsizleştirilmiş, üçüncül müdahalelere karşı korumalı kripto para birimi olarak ortaya çıkmış oldu. 2009 yılında halka açık ağ olarak kullanıma girdi. İlerleyen süreçte de Bitcoin, ilk başarılı kripto para olarak "1. nesil blockchain" olarak isimlendirildi.
Dağıtık yapısı ile kısa bir süre içerisinde günümüz finansal düzeninde yükselişe geçti. Bitcoin ağına giren işlemler takip edilebiliyorken, işlemi gerçekleştiren kişinin kim olduğunu bulmak imkansızdır. Zincir yapısından dolayı Bitcoin Blockchain ağında onaylanan işlemler, geri döndürülemez ve değiştirilemez olmasıyla bilinir.
Düzenleme ya da kontrol yapılamadığı için Bitcoin'in değeri sıfır noktasından, binlerce dolara kadar yükselmiştir. Bitcoin'in yükselişinin ardından birçok kripto para birimi daha ortaya çıkmıştır. Bu para birimlerine ise "alternative coin" ya da "alt coin" denmektedir. Alternatif kripto para birimleri yaratılırken çeşitli noktalarda farklı özelliklere sahip olarak rekabet avantajından faydalanılmış ve yeni market şekilleri ortaya çıkmıştır. Bu farklılıklara üretilebilecek en yüksek para miktarı, algoritma, blockchain alt türleri (özel/paylaşımlı, izinli/izinsiz mutabakat) örnek olarak verilebilir.
Bitcoin blockchain platformunda üretilebilen en yüksek Bitcoin miktarı 21 milyon adettir. Bitcoin uçtan uca, adresten adrese transfer olanağı sağlar ve blok üretim zamanı hemen hemen 10 dakikadır.
Bitcoin adresleri kullanıcıların platform üzerindeki kimlikleridir. İşlemi yapan kişiyle ilişkilendirilemezler. Bu adreslerin anahtarları kaybedildiğinde adresler üzerinde hak iddia edilemez.
Bitcoin'in Avantajları
Bitcoin kullanımının çeşitli risklerinin yanı sıra pek çok avantajı da vardır. Enflasyon ve çökme riskinin düşük olması, basit, güvenilir ve iz sürülemez* (anonim) olması en temel avantajlarındandır. Para transferlerinin geleneksel yöntemlere kıyasla daha güvenli, daha ucuz ve daha hızlı olması Bitcoin'in sağladığı önemli bir avantajdır. Milyonlarca lira değerindeki Bitcoinlerinize cüzdan erişimi sağlayabildiğiniz her yerden ulaşabilirsiniz.Bu denli yüksek miktarlarda paraları nakit veya farklı bir yöntemle bu kadar kolay taşımanın yolu yoktur. Yapılan işlemlerin ve hesap bakiyenizin herhangi bir kişi/kişiler veya devlet ve banka tarafından bilinmemesi ve kontrol edilememesi de bazı avantajlar sağlamaktadır.
Bitcoin'in Dezavantajları
İzinin sürülememesi bazı durumlarda avantaj sağlıyor gibi gözükse de dezavantaj oluşturduğu durumlarda bulunmaktadır. İllegal ticaret işlemlerine ait ödemelerde kullanılmasına ve kara para aklama maksadıyla kullanılmasına neden olmaktadır. Bu teknoloji üzerinde uzmanlaşmış kişi sayısının az olması, kaybetme riski, harcama yapılabilecek platformların az olması sistemin diğer dezavantajlarındandır.
Ethereum Nedir?
En basit tabiriyle Ethereum blockchain teknolojisine dayalı dağıtık bir platformdur. Kurucusu Vitalik Buterin'dir. ICO'lar için yani borsaya açılmadan önce ön talep toplayan koin'ler için bağış ve talepler çoğunlukla Ethereum ile alınmaktadır.
Ethereum ve Bitcoin'in Farkı
Ethereum da Bitcoin gibi dağıtık bir blockchain platformudur. İkisinin temel farkı kullanıcıların yetkinlikleri ve kullanım amaçlarıdır. Bitcoin; dağıtık, anonim ve şeffaftır. Ethereum'un ise en önemli özelliği akıllı sözleşme sistemidir. Bitcoin platformunda blok üretme periyodu 10 dakika iken Ethereum'da 15 saniyede bir blok üretilir. Yani işlem doğrulama süreci Ethereum platformunda daha hızlıdır. Bitcoin madenciliği işlemcinin gücüne bağlıyken, Ethereum madenciliğinde ASIC ve CPU yerine GPU denilen sistem ile üreticiler arasında denge sağlanır.
